Σάββατο, 20 Μαΐου 2017

"Πρόοδος ο ευτελισμός των φυσικών νόμων;"


Η ψυχαναλυτική δουλειά δεν είναι παρά μια επαλήθευση και μια μαρτυρία του γεγονότος πως ο  Εαυτός μας διαπλάθεται, κυρίως μέσα στην ιστορία της  σχέσης  μας με τους γονείς και το οικογενειακό μας περιβάλλον. Δεν μπορούμε να αυταπατόμαστε ότι  ο Εαυτός αναπτύσσεται αυτόνομα  και ανεπηρέαστα από το περιβάλλον και τους ανθρώπους που το συνθέτουν. Αντιθέτως, ο  άνθρωπος δημιουργείται ως άτομο από τη συνάντηση με τα άτομα του στενού του περιβάλλοντος, αναπτύσσεται και εξελίσσεται μέσα και μέσω της αλληλεπίδρασης τους και η δημιουργία της προσωπικότητας, επηρεάζεται και διαμορφώνεται από τα διαφορετικά υλικά που συνθέτουν τη σχέση του παιδιού με τους δύο γονείς, την αρσενική αρχή που εδραιώνει τα όρια και την ταυτότητα και τη θηλυκή αρχή που είναι πιο ανεκτική και προστατευτική. Η ισορροπία αυτών των δυο αρχών συμβάλλει στην εσωτερική αρμονία και συγκρότηση υγιούς Εαυτού.

Στη σημερινή κοινωνία όμως, όπου κυριαρχεί η παντοδύναμη αυταπάτη, η τόσο καταστροφική για την πορεία του ανθρώπου, τείνει να γίνει δεκτή η  πεποίθηση ότι το παιδί μπορεί να αναπτυχθεί φυσιολογικά με «ακαθόριστους γονείς», χωρίς πατέρες και μητέρες και χωρίς τους διακριτούς τους ρόλους. Χωρίς  δηλαδή τις αξίες των ρόλων  που η ίδια η φύση έχει τακτοποιήσει για μας. Στο όνομα μιας δήθεν προόδου, η κοινωνία καταλήγει να υποσκελίσει το φυσιολογικό, αγνοώντας τις ψυχικές ανάγκες που δομούν την ανάπτυξη του ατόμου. Στην ουσία, στο όνομα της ψευδοπροόδου, το άτομο  αποξενώνεται  από τη φύση του, ταπεινώνεται και οδηγείται σε επικίνδυνες ψυχικές καταστάσεις…

Διηδάμεια


Τρίτη, 9 Μαΐου 2017

Καλύτερα να «ανήκεις» παρά να σκέπτεσαι…


Σ’ έναν κόσμο που προσπαθεί μέρα νύχτα να σε κάνει σαν όλους τους άλλους, για να είσαι ο εαυτός σου, πρέπει να δίνεις καθημερινά μάχες εξωτερικές και εσωτερικές.

Από τη νηπιακή ηλικία ο άνθρωπος ωθείται να συνθηκολογήσει με την παραίτηση. Αναγκάζεται να θυσιάσει τις πολλαπλές δυνατότητες με τις οποίες γεννιέται, και η ατομικότητα και η μοναδικότητα του εξουδετερώνονται με συνοπτικές διαδικασίες καλουπώματος σκέψης, γνώσης, ενδιαφερόντων κτλ. Το σύστημα τον παραλαμβάνει από πολύ νωρίς, τον καθοδηγεί, τον αποστειρώνει και τον συρρικνώνει, μέχρι να μετατραπεί στον τύπο ανθρώπου που μπορεί εύκολα να ενταχθεί στα ελεγχόμενα σχήματα και να ταυτιστεί με μια ετικέτα.

Χρειάζεται σθένος και βαθιά επίγνωση του εαυτού για να κρατηθεί κανείς έξω από τα μαζικά σχήματα και να μην υποκλιθεί στην ανάγκη του ανήκειν. Αυτή η εγγενής επιθυμία του και ο φόβος μήπως και «ξεμείνει» είναι που τον καθιστούν ένα εξαρτημένο θύμα του συστήματος. Του συστήματος, που θέλει το άτομο όχι αυτόνομο αλλά ταυτισμένο μ ένα αναγνωρίσιμο προσωπείο  και κατ επέκταση απόλυτα ελεγχόμενο..

Διηδάμεια

Κυριακή, 23 Απριλίου 2017

Ο Δρόμος . Φρίντριχ Νίτσε



Θέλω να πάω στον σκοπό μου.
Τραβώ τον δρόμο μου.
Θα προσπεράσω πηδώντας
Τους διστακτικούς και
βραδυπορούντες.
Ας είναι ο δρόμος μου
Η καταστροφή τους.

Σάββατο, 15 Απριλίου 2017

Ευδαιμονία

François Girardon , Apollo attended by Nymphs   – Gardens of The Palace of Versailles, France.


Για να συνοψίσω, θα πω (και μάλλον θα φανεί σαν να δίνω χρησμό κι όχι συμβουλή) ότι εν αρχή, μέση και τέλος το σημαντικό είναι η σπουδαία αγωγή, η σωστή παιδεία που συνεργούν και οδηγούν στην αρετή και στην ευδαιμονία.

Τα άλλα αγαθά που υπάρχουν στη ζωή είναι ασήμαντα και ανάξια λόγου. Η ευγενική καταγωγή είναι μεν καλό πράγμα, αλλά είναι αγαθό που το είχαν κατακτήσει οι πρόγονοι. Ο πλούτος είναι πολύτιμος, αλλά είναι της Τύχης κτήμα, αφού πολλές φορές τον παίρνει απ΄ αυτούς που τον έχουν και τον δίνει σε ανθρώπους που δεν ήλπιζαν ποτέ να τον αποκτήσουν· έπειτα, ο μεγάλος πλούτος είναι στόχος αυτών που σουφρώνουν  βαλάντια, δηλαδή των κακοποιών στοιχείων, των υπηρετών και των συκοφαντών.

Το πιο σημαντικό είναι ότι πλούτο μπορούν να έχουν και οι χειρότεροι άνθρωποι. Η δόξα είναι μεν σεβαστό πράγμα , αλλά αβέβαιο. Η ομορφιά είναι απ΄ όλους επιθυμητή, αλλά κι αυτή βαστάει λίγο. Η υγεία είναι πολύτιμη, αλλά ευμετάβλητη. Όσο για τη δύναμη, αυτή είναι αξιοζήλευτη, αλλά την τσακίζουν γρήγορα οι ασθένειες και το γήρας. Κοντολογίς , όποιος παινεύεται για τη σωματική του ρώμη, κάνει μεγάλο σφάλμα, γιατί ασήμαντη είναι η δύναμη του ανθρώπου μπροστά στην δύναμη ζώων όπως είναι οι ελέφαντες, οι ταύροι και τα λιοντάρια.

Αντίθετα η παιδεία είναι το μόνο απ΄τα αγαθά που είναι θεϊκό και αθάνατο. Τα σημαντικότερα στοιχεία της ανθρώπινης φύσης είναι δύο : ο νους και ο λόγος. Ο νους κυβερνάει τον λόγο, ενώ ο λόγος υπηρετεί τον νου και βέβαια αυτόν δεν μπορεί να τον αρπάξει η τύχη, να τον αφαιρέσει η συκοφαντία, να τον τσακίσει η αρρώστια ή να τον ρημάξει  το γήρας. Γιατί μονάχα ο νους όσο περισσότερο παλιώνει τόσο πιο πολύ ξανανιώνει, κι έτσι ο χρόνος που όλα τ΄ άλλα τα σαρώνει, στο γήρας προσθέτει την επιστημονική γνώση.

Έτσι και ο πόλεμος, σαν χείμαρρος  όλα τα παρασέρνει και τα σκορπά και μόνο την παιδεία δεν μπορεί ν΄ αρπάξει. Νομίζω πως ο Μεγαρίτης φιλόσοφος, ο Στίλπων, έδωσε σπουδαία απάντηση στον Δημήτριο, ο οποίος αφού ισοπέδωσε την πόλη και πούλησε τους κατοίκους της δούλους, τον ρώτησε μήπως έχασε τίποτα. Ο φιλόσοφος αποκρίθηκε :«Τι να χάσω; Ο πόλεμος δεν μπορεί να λαφυραγωγήσει την αρετή».

Φαίνεται πως και ο Σωκράτης έδωσε μια παρόμοια απάντηση όταν τον ρώτησε ο Γοργίας, αν δεν κάνω λάθος, τι γνώμη είχε για τον μεγάλο  βασιλιά κι αν τον θεωρεί ευτυχισμένο «Δεν ξέρω τι παιδεία και αρετή έχει», είπε, επειδή σ΄αυτά βρίσκει κανείς την ευδαιμονία κι όχι στα υλικά αγαθά που φέρνει η τύχη.


Πλούταρχος (50-125 μΧ)
Περί  παίδων αγωγής

Τρίτη, 11 Απριλίου 2017

Τετάρτη, 5 Απριλίου 2017

Nα γυμναστεί εντατικά

Domenichino  , Diana and her Nymphs ,  1620


Το παιδί πρέπει να γυμναστεί εντατικά σε αγωνίσματα στρατιωτικά, στον ακοντισμό, στην τοξοβολία και στο κυνήγι.

Γιατί στις μάχες, τα αγαθά των ηττημένων είναι βραβεία που απλώνονται στα πόδια των νικητών.

Ο πόλεμος δε θέλει ανθρώπους σκιατραφείς, καχεκτικούς, κι ένας στρατιώτης ισχνός μεν αλλά καλά εξασκημένος στην πολεμική τέχνη μπορεί να αντιμετωπίσει ομάδες αθλητών και αντιπάλων.


Για την φροντίδα του σώματος οι άνθρωποι  εφηύραν δύο επιστήμες :την ιατρική και τη γυμναστική. Η μεν πρώτη προσφέρει υγεία, η δεύτερη την ευεξία. Το μοναδικό φάρμακο για τα πάθη και τις ασθένειες της ψυχής, είναι η φιλοσοφία. 

Πλούταρχος (50-125 μΧ)
Περί  παίδων αγωγής

Σάββατο, 1 Απριλίου 2017

Κι αν μη τι άλλο, ΕΟΚΑ.



Κι αν μη τι άλλο,
κάποτε σημείωσε την υπόσταση της στα τετράδια μας.
Με την πρώτη σελίδα αδειανή.
Έτσι, για να μπορέσουμε να πάρουμε τη βαθύτερη μας ανάσα.
Να μας προετοιμάσει για τη σμίκρυνση και την καμπούρα μας.
Να μας αφοπλίσει για τη μη παραδοχή της ενοχής μας.

Κι αν μη τι άλλο,
φωνάξαμε με περίσσιο πάθος και θαυμασμό,
τα ονόματα, τα ψευδώνυμα ακόμη και τα προσωνύμια τους.
Δίχως να μάθουμε, ή έστω να διερωτηθούμε για τις διευθύνσεις.
Δίχως να αρχίσουμε από την αφετηρία τους.
Δίχως να ενωθούμε με την υπέρτατη έκβαση του γαλάζιου.

Κι αν μη τι άλλο,
ματαιοδοξούμε μετροφυλλώντας απαθώς την ελληνικότητα,
με τα ιερά γράμματα να μη συλλαβίζονται στην εκπνοή της σκέψης.
Φτάνοντας πλέον στην τελευταία σελίδα με διαθέσεις εξαπατημένες.
Που επετειακά υψώνουμε ανάστημα καλουπωμένο.
Που επετειακά αγαπούμε, που επετειακά θυμόμαστε, που επετειακά υπάρχουμε.

Κι αν μη τι άλλο,
ΕΟΚΑ.

Χριστόφορος Αττικουρής